Cukrzyca u ciężarnych. Jak ją rozpoznać?

Cukrzyca w ciąży może być niebezpieczna zarówno dla matki, jak i rozwijającego się w jej łonie dziecka. Wczesne rozpoznanie cukrzycy jest niezwykle ważne, dlatego każda ciężarna powinna regularnie wykonywać badania poziomu glukozy we krwi.

Cukrzycę ciążową definiuje się jako zaburzenia tolerancji glukozy, które po raz pierwszy wystąpiły lub zostały wykryte w czasie ciąży. Dotyczy to kobiet, u których wysoki poziom glukozy wystąpił tylko w czasie ciąży, oraz tych, które miały wysoki poziom glukozy przed ciążą, ale zostało to wykryte dopiero w czasie ciąży. Jeśli wartości stężenia glukozy we krwi wracają do normy po porodzie, wówczas wiadomo, że mieliśmy do czynienia z cukrzycą ciążową, jeśli po porodzie poziom glukozy nadal jest wysoki, może to oznaczać, że u kobiety wykryto cukrzycę typu 2.

 Krzywa cukrowa

Cukrzycę diagnozuje się na podstawie rutynowych badań, które wykonywane są u każdej ciężarnej. Na początku ciąży lekarz zleca wykonanie badań krwi, w tym oznaczenie stężenia glukozy we krwi. Badanie to wykonywane jest na czczo. Zaleca się, aby ostatni posiłek poprzedniego dnia był spożyty nie później niż o godz. 18.00. Kolejnym badaniem, które pomaga wykryć cukrzycę, jest test OGTT (ang. oral glucose tolerance test), potocznie nazywany krzywą cukrową. Przeprowadza się go pomiędzy 24. a 28. tygodniem ciąży. Krew pobiera się na czczo oraz – dla porównania wyników – po 2 godzinach od wypicia 75 g glukozy rozpuszczonej w 250–300 ml wody. Jeśli stężenie glukozy przekracza 140 mg/dl, wówczas rozpoznaje się cukrzycę ciążową.

 Cukrzyca w ciąży – objawy

 Diagnoza jest niezwykle istotna, bo cukrzyca może być bardzo niebezpieczna zarówno dla matki, jak i dla dziecka: zwiększa ryzyko wewnątrzmacicznej śmierci płodu, może spowodować przedwczesny poród, przerost mięśnia sercowego, może być także przyczyną dużej masy płodu. Nieleczona cukrzyca prowadzi również do zaburzeń oddychania u noworodków. U kobiety może prowadzić do rozwoju nadciśnienia tętniczego oraz infekcji dróg moczowych. Objawy cukrzycy to: wzmożone pragnienie, senność czy częste oddawanie moczu, ale mogą być one mylone ze stanami towarzyszącymi ciąży. Tylko odpowiednia diagnostyka pozwoli wykryć problem i skutecznie z nim walczyć.

 Cukrzyca w ciąży – dieta

 Cukrzycę ciążową można z powodzeniem leczyć. Najważniejsza jest zmiana diety, i to od niej zaczyna się leczenie. Z diety trzeba wyeliminować słodycze i soki owocowe oraz tłuszcze. Ciężarnym zaleca się także kontrolowanie poziomu cukru cztery razy dziennie. Dla prawidłowego przebiegu ciąży należy uzyskać wartości glikemii na czczo w granicach 60–90 mg/dl, przed posiłkami 60–105 mg/dl, po godzinie od posiłku <140 mg/dl, po 2 godzinach od posiłku <120 mg/dl, a w nocy >60 mg/dl. Jeśli pomimo zastosowanej diety poziom cukru nadal jest wysoki, konieczne będzie przyjmowanie insuliny, oczywiście po wcześniejszej konsultacji z lekarzem specjalistą.